Birleşmiş Milletler İnsan Yerleşimleri Programı (UN-HABITAT) ile Konya Büyükşehir Belediyesi arasında, şehirleri iklim değişikliğinin olumsuz etkilerine karşı daha dirençli hale getirmeyi amaçlayan kritik bir protokol imzalandı. Dünya Belediyeler Birliği (UCLG) Eş Başkanı ve Konya Büyükşehir Belediye Başkanı Uğur İbrahim Altay, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu ve 2026 Urban 20 Belediye Başkanları Zirvesi için bulunduğu New York’ta, UN-HABITAT İcra Direktörü Anaclaudia Rossbach ile “İklime Duyarlı Dirençli Şehirler Programı” protokolüne imza attı. Bu önemli iş birliği, Konya’nın yanı sıra Türkiye’deki diğer şehirler için de iklim değişikliğiyle mücadelede örnek bir yol haritası sunmayı hedefliyor.
Başkan Altay, imza töreninde yaptığı konuşmada, protokolün Konya ve ülke genelindeki şehirler için taşıdığı büyük öneme vurgu yaptı. Bugüne kadar yapılan çalışmaların ve gelecekte atılacak adımların oluşturacağı yol haritasının, sadece Konya için değil, iklim değişikliğinden etkilenen tüm şehirler için kapsayıcı bir model oluşturabileceğini belirtti. Altay ayrıca, UCLG kapsamında dünya çapında pek çok önemli toplantıya katıldıklarını ve bu protokolün çıktılarını uluslararası platformlarda paylaşma fırsatı bulacaklarını ifade etti. UN-HABITAT İcra Direktörü Rossbach ise, dijital teknolojiler, iklim bilgisi ve uzmanlık alanlarında UN-HABITAT'ın geniş imkanlar sunabileceğini dile getirerek, Konya'da geliştirilecek çözümlerin diğer şehirler için de büyük faydalar sağlayacağına inandığını söyledi.
Protokolün Kapsamı ve Hedefleri
Üç yıl sürmesi planlanan “İklime Duyarlı Dirençli Şehirler Programı”, geniş bir yelpazede faaliyetleri kapsıyor. Protokol kapsamında atılacak adımlar, Konya Büyükşehir Belediyesi'nin sürdürülebilir kalkınma amaçları doğrultusunda iklim değişikliğiyle mücadeledeki mevcut durumunu analiz etmeyi ve etkin eylem planları oluşturmayı içeriyor. Ayrıca, Konya Yaşam Kalite İndeksi'nin belirlenmesi, Kentsel Belediye Finansmanı (UMF) envanterinin hazırlanması ve Yeşil Fonlara erişim için raporlama ve eylem planlarının oluşturulması da programın temel taşlarından. Yeşil SUKUK standartlarının uluslararası yeşil finansman modelleriyle entegrasyonuna yönelik eylem planları ile insan odaklı, dijital tabanlı Akıllı Şehir Modellerinin Konya'ya entegre edilmesine yönelik plan ve yol haritalarının hazırlanması da hedefler arasında yer alıyor. Tüm bu eylemlerin yatırıma dönüştürülmesi için gerekli Yeşil Finansmanlara erişim konusunda finans kurumlarınca talep edilen eylem planları ve raporlar da bu süreçte hazırlanacak.
Konya'nın İklim Değişikliği Riskleri ve Uluslararası Rolü
Konuşmasında Konya'nın köklü tarihine ve bugünkü dinamik yapısına değinen Başkan Altay, UNESCO tarafından dünyanın ilk şehri kabul edilen Çatalhöyük'ten bu yana yaklaşık 10 bin yıldır şehir hayatını sürdürebilen ender yerleşim yerlerinden biri olduğuna dikkat çekti. Günümüzde 120 bin üniversite öğrencisiyle bir üniversite şehri, tarım şehri, sanayi ve turizm merkezi olan Konya'nın, Türkiye'nin önde gelen belediyecilik tecrübelerinden birine sahip olduğunu belirtti. Ancak, Altay, Konya'nın iklim değişikliğinden en çok etkilenecek şehirlerin başında geldiğini, özellikle büyük bir kuraklık riski ve obruk oluşumlarından kaynaklanan zemin problemleri yaşadığını vurguladı. Bu nedenle iklim değişikliğiyle ilgili konuların Konya'nın gündeminde her zaman üst sıralarda yer aldığını ifade etti.
Başkan Altay, COP31 Şehirler ve Yerel Yönetimler Elçisi olarak, yerel yönetimlere ilk defa bu kadar büyük bir rol verildiğini ve bunun çok kıymetli bir kazanım olduğunu düşündüğünü belirtti. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’un COP’un ilk defa uygulama COP’u olması yönündeki özel iradesini önemsediklerini dile getiren Altay, yerel yönetimlerin bu oluşturulan alanı iyi kullanması gerektiğini ve güçlü temsil ile yoğun katılımın şart olduğunu vurguladı. Umarız COP31 Antalya’da yerel yönetimlerin yoğun katkı sunduğu bir süreç olacaktır, ifadelerini kullandı. Bu 3 yıllık çalışma sonucunda, Konya'nın iklime duyarlı dirençli şehir olma yolunda uluslararası standartlara göre faaliyetler yürüteceği, yeşil finansmanlara erişim için gerekli eylem planları ve raporların hazırlanacağı ve Birleşmiş Milletler programlarında Konya Büyükşehir Belediyesi'nin görünürlüğünün artırılacağı bekleniyor.
