VakıfBank Kültür Yayınları (VBKY), Türk kültür ve medeniyetinin temel taşlarından Ahilik geleneğini tarihi kaynaklar ışığında yeniden değerlendiren, Prof. Dr. M. Fatih Köksal'ın kaleme aldığı "Ahilik" adlı önemli eseri okuyucularla buluşturdu. Bu çalışma, Ahilik'i yaygın efsanelerin ve tekrarlanan kabullerin ötesine taşıyarak, kökenlerini İslami ve tasavvufi öğretilerden alan, dürüstlük, adalet, liyakat, paylaşma ve insan odaklılık gibi evrensel değerlerle donanmış, çağları aşan bir ahlak ve yaşam felsefesi olarak yeniden konumlandırıyor. Kitap, Ahilik'in sadece geçmişte kalmış bir teşkilat olmadığını, günümüz toplumuna da yol gösteren bir felsefe olduğunu vurguluyor.
VBKY'nin zengin tarih kitaplığına eklenen "Ahilik" eseri, okuyuculara kapsamlı bir bakış açısı sunuyor. Prof. Dr. Köksal, eserinde Ahiliği derinlemesine incelerken, ilk bölümde Ahiliğin kurucu şahsiyeti Ahi Evran'ın yaşam öyküsünü, karakterini ve Türk kültür tarihindeki vazgeçilmez yerini titiz bir araştırmayla ele alıyor. Bu bölüm, Ahi Evran'ın sadece bir lider olmadığını, aynı zamanda bir düşünür ve rehber olduğunu gözler önüne seriyor. İkinci bölümde ise Ahiliğin fikri temelleri, eşsiz ahlak anlayışı, dönemin eğitim sistemi, teşkilat yapısı ve Anadolu toplumunun şekillenmesindeki kritik rolü geniş bir perspektifle inceleniyor. Kitap, Ahiliğin sadece ticari ve mesleki bir organizasyon olmanın ötesinde, toplumsal düzeni, ahlaki değerleri ve insan ilişkilerini düzenleyen çok boyutlu bir yapı olduğunu ortaya koyuyor.
Ahilik Anlayışına Tarihsel Bir Bakış
Prof. Dr. M. Fatih Köksal'ın bu eseri, Ahilik müessesesini sadece kuru bir tarihsel olgu olarak değil, aynı zamanda İslami ve tasavvufi kaynaklardan beslenen, dürüstlük, adalet, liyakat, paylaşma ve insanı merkeze alan değerleriyle zamana meydan okuyan bir ahlak ve yaşam biçimi olarak ele alıyor. Eser, bu kadim mirasın ötesinde, bugünün modern dünyasına da ışık tutma potansiyeli taşıdığını gösteriyor. Türk kültürünü, medeniyetini ve insan tasavvurunu daha derinlemesine anlamak isteyen her okur için önemli bir başvuru kaynağı niteliği taşıyan bu kitap, Ahiliğin günümüz dünyasındaki karşılığını ve önemini yeniden sorgulatıyor. Kitapta yer alan bir alıntı, Ahiliğin evrensel insanlık hedefini net bir şekilde özetliyor:
"Türk kültür tarihinin temel taşlarından biri olan Ahilik; özelde, toplum dokumuzun öteden beri çok önemli bir kesimini oluşturan esnaf ve sanatkârın, genelde ise toplumun bütün bireylerinin adalet, eşitlik, dürüstlük, cömertlik, liyakat, diğerkâmlık, sevgi-saygı gibi erdemlerle donanımlarını amaçlayan, böylece aileden millete ve hatta topyekûn insanlık âlemine varıncaya kadar bütün insanlığın huzurlu, müreffeh, barış ve esenlik içinde yaşamasını amaçlayan bir “insanlık kurumu”dur."Bu tanım, Ahiliğin sadece mesleki bir dayanışma örgütü olmadığını, aynı zamanda evrensel insani değerleri temel alan bir yaşam felsefesi olduğunu açıkça ortaya koymaktadır.
Yazar Prof. Dr. M. Fatih Köksal Kimdir?
Eserin yazarı Prof. Dr. M. Fatih Köksal, zengin akademik geçmişiyle dikkat çekiyor. 1961 yılında Kayseri'nin Talas ilçesinde dünyaya gelen Köksal, 1988'de Erciyes Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü'nden mezun oldu. Milli Eğitim Bakanlığı bünyesinde Osmaniye ve Kayseri'de sekiz yıl öğretmenlik yaptıktan sonra, 1996 yılında Cumhuriyet Üniversitesi'nde araştırma görevlisi olarak akademik kariyerine başladı. Aynı yıl Erciyes Üniversitesi'nde yüksek lisansını tamamlayan Köksal, 2001 yılında Hacettepe Üniversitesi'nde "Edirneli Nazmî Mecma‘u’n-nezâ’ir (İnceleme-Tenkitli Metin)" adlı çalışmasıyla doktora unvanını aldı. Akademik ilerlemesini sürdüren Köksal, 2004 yılında doçent, 2010 yılında ise profesör unvanlarına layık görüldü. Ağustos 2019'da emekli olmasının ardından akademik çalışmalarına İstanbul Kültür Üniversitesi'nde devam eden Prof. Dr. Köksal, halen aynı üniversitenin ilgili bölümünde öğretim üyesi ve bölüm başkanı olarak görevini sürdürmektedir. Kapsamlı bilimsel üretkenliğiyle tanınan Prof. Dr. Köksal'ın bugüne kadar 39 telif kitabı, çeşitli dergi ve kitaplarda yayımlanmış 200'den fazla makale ve tebliği ile muhtelif ansiklopedilerde yer alan 500'den fazla maddesi bulunmaktadır. Yayımlanan önemli eserleri arasında "Klasik Türk Şiiri Araştırmaları (2005)", "Ahî Evran ve Ahilik (2006, 2008, 2011)" ve "Süleyman Çelebi ve Vesîletü’n-necât (2022)" gibi çalışmalar yer almaktadır. Bu zengin birikim, Köksal'ın Ahilik konusundaki yetkinliğini pekiştirmektedir.
