Türkiye'nin endüstriyel tasarım alanındaki önemli isimlerinden Prof. Dr. Önder Küçükerman'ın engin bilgi birikimi ve yaşam boyu edindiği deneyimleri, "Tasarımın Hafızası" adlı podcast serisiyle dijital ortama taşınıyor. Tercüman ve Haliç Üniversitesi'nin ortak çalışmasıyla hayata geçirilen bu proje, Türkiye'nin tasarım geçmişini bizzat dönemin tanığı olan bir ismin ağzından gelecek nesillere aktarmayı hedefliyor. İlk beş bölümü tercuman.com ve YouTube gibi Tercüman'ın dijital platformlarında yayınlanan yedi bölümlük seri, her Cuma yeni bir içerikle dinleyicilerle buluşuyor.
Prof. Dr. Önder Küçükerman: Türkiye Tasarımının Öncü İsmi
Prof. Dr. Önder Küçükerman, Türkiye'de endüstriyel tasarım disiplininin temellerinin atılmasında kilit rol oynamış bir akademisyen ve araştırmacıdır. Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi'nde Sedad Hakkı Eldem gibi duayen bir ismin öğrencisi ve asistanı olarak yetişen Küçükerman, 1971 yılında Türkiye'nin ilk Endüstri Tasarımı Bölümü'nün kuruluşunda aktif görev almıştır. Akademik kariyeri boyunca endüstriyel tasarım eğitiminin gelişimine liderlik ederken, otomotivden cama, seramikten mobilyaya ve genel sanayi üretimine kadar geniş bir yelpazede çalışmalar yürütmüştür. Bu çalışmalarıyla tasarımın sadece estetik bir olgu olmadığını, aynı zamanda kültürel ve ekonomik kalkınmada stratejik bir araç olduğunu vurgulamıştır. Özellikle Türkiye otomotiv sanayisinin gelişim süreçlerinde, bilhassa Tofaş'ın tasarım ve ürün geliştirme faaliyetlerinde önemli roller üstlenmiştir. Ayrıca Osmanlı sanayi tarihi, Beykoz Camları, Anadolu üretim kültürü ve geleneksel tasarım mirası üzerine kaleme aldığı çok sayıda kitap ve araştırmayla kendi alanında önemli bir referans kaynağı haline gelmiştir. Yarım asrı aşkın akademik tecrübesiyle, Türkiye'nin tasarım tarihini ilk ağızdan aktarabilecek nadir şahsiyetlerden biri olarak öne çıkmaktadır.
"Tasarımın Hafızası" Serisinin Kapsamı ve Hedefleri
"Tasarımın Hafızası" projesi, sadece bir podcast serisi olmanın ötesinde, Türkiye'nin zengin tasarım kültürünü ve üretim hafızasını gelecek kuşaklara aktarmayı amaçlayan bir sözlü tarih ve kültürel miras projesi niteliği taşımaktadır. Tercüman Yazı İşleri Müdürü Olcay Can Kaplan'ın sunuculuğunu üstlendiği seri, Türkiye'nin tasarım geçmişine sadece akademik bir çerçeveden değil, aynı zamanda o dönemin içinde bizzat bulunmuş bir uzmanın kişisel anlatımlarıyla ışık tutmaktadır. YouTube üzerinden yayınlanan beş bölümlük ilk seri, mimarlıktan endüstriyel tasarıma, Anadolu'nun köklü üretim kültüründen Osmanlı'nın sanayileşme vizyonuna ve Türkiye'nin otomotiv sektöründeki gelişimine uzanan kapsamlı bir tarihsel yolculuk sunmaktadır.
İlk beş bölümde ele alınan ana başlıklar şunlardır:
- Türkiye'de endüstriyel tasarım eğitiminin kuruluş süreci ve zorlukları.
- Anadolu'nun binlerce yıllık üretim ve tasarım kültürü, geleneksel el sanatlarından modern üretime geçiş.
- Osmanlı İmparatorluğu'nun sanayileşme vizyonu ve bu süreçteki tasarım yaklaşımları.
- Türkiye otomotiv sanayisinin gelişim aşamaları ve özellikle Tofaş deneyiminin sektöre etkileri.
- "Camın Büyüsü" başlığı altında Paşabahçe'nin cam sektöründeki serüveni ve Türkiye'nin camcılık mirası.
Her bir bölüm, yalnızca tarihsel olayları aktarmakla kalmamakta, aynı zamanda tasarımın toplumsal hafızanın oluşumundaki, üretim kültürünün şekillenmesindeki ve medeniyet inşasındaki kritik rolünü de gözler önüne sermektedir.
Yedi bölüm olarak planlanan serinin yayınlanan ilk beş bölümünün ardından kalan iki bölümde ise "Evimizin İçindeki Tarih: Türk Evi ve Mobilya" ile "Geleceği Tasarlamak: Yaratıcılığın Yeni Sınırları" konuları işlenecektir. Bu podcast serisi, sadece tasarım profesyonelleri için değil; mimarlık, sanat tarihi, kültürel miras, mühendislik, sanayi tarihi ve Türkiye'nin modernleşme süreciyle ilgilenen geniş bir kitle için değerli bir referans kaynağı olmayı hedeflemektedir. Günümüzün hızla dijitalleşen bilgi çağında, yaşayan hafızaların kayıt altına alınması, kültürel mirasın korunması adına büyük bir önem taşımaktadır. "Tasarımın Hafızası", Prof. Dr. Önder Küçükerman'ın altmış yılı aşkın bilgi birikimini geleceğe aktarırken, Türkiye'nin tasarım kültürünü, üretim hafızasını ve sanayi tarihini kalıcı bir dijital arşiv olarak belgeleme misyonunu üstlenmektedir. Tercuman.com adresinden erişilebilen seri, ilerleyen dönemlerde Türkiye'nin tasarım geçmişine ışık tutacak yeni söyleşiler ve tanıklıklarla zenginleşmeye devam edecektir.
