Kapadokya Üniversitesi’nin düzenlediği 3. Ulusal Yapay Zekâ Buluşması kapsamında düzenlenen “Belirsizlik Çağında Türkiye İçin Fırsatlar: Yapay Zekâ İşleri ve Şirketleri Nasıl Dönüştürecek?” başlıklı panelde konuşan Kariyer.net Genel Müdürü Fatih Uysal, teknolojinin iş dünyasındaki yansımalarına dair önemli tespitlerde bulundu. Uysal, yapay zekânın sadece bir araç olarak değil, çalışanların yetkinliklerini, organizasyon yapılarını ve mesleki kimlikleri aynı anda dönüştüren güçlü bir etken olduğunu vurguladı. Özellikle teknolojinin sorgulanmadan kullanılması durumunda ortaya çıkan “yetenek körleşmesi” riskine dikkat çekti.
Görevlerin Dönüşümü ve Mesleklerin Geleceği
Uysal, işlerin tamamen ortadan kalkacağı endişesinden ziyade, mevcut işlerin içindeki görevlerin köklü bir dönüşüm geçireceğini ifade etti. Yapay zekânın bazı görevleri tamamen üstlenirken, diğerlerinin daha hızlı ve verimli bir şekilde yerine getirilmesini sağladığını belirten Uysal, bu durumun işin mahiyetini nasıl değiştirdiğini analiz etti. Diş hekimliği alanından verilen örnekle, yapay zekânın röntgen veya tomografi gibi görüntüler üzerinden tanı koyma sürecini insan doktordan çok daha hızlı ve hatasız gerçekleştirebildiğini aktardı. Ancak tedavinin uygulanması, hasta ile kurulan ilişki ve nihai müdahale süreçlerinin hala insan faktörüne dayandığına işaret eden Uysal, mesleklerin kendisinden ziyade o mesleği oluşturan spesifik görevlerin otomasyona devredildiğini kaydetti.
Öğrenme Becerisi ve Yetenek Yönetimi
Şirketlerin işe alım stratejilerinde köklü değişiklikler yaşadığını belirten Uysal, aday değerlendirme süreçlerinde artık geçmişteki tecrübelerin yanı sıra öğrenme kapasitesinin ön plana çıktığını söyledi. Teknolojik gelişmelerin hızına bağlı olarak yetkinliklerin geçerlilik süresinin (raf ömrünün) kısaldığına dikkati çeken Uysal, “Ben öğrendim, bundan sonra her şeyi biliyorum” diyen profesyoneller için dünyanın giderek zorlaşacağını vurguladı. Bu bağlamda, şirketlerin adaylarda mevcut bilgi birikiminden çok, yeni bilgiyi ne kadar hızlı ve etkili bir şekilde özümleyebildiklerine odaklandığını ifade etti.
Yetenek Körleşmesi ve Verimlilik Paradoksu
Üretken yapay zekâ araçlarının yoğun kullanımı, insanların temel becerilerini yeterince pratik yapmalarını engelledikleri için “yetenek körleşmesi” adı verilen bir duruma yol açabileceğini belirten Uysal, bu sorunun sadece iş yerlerinde değil eğitim kurumlarında da görüldüğünü anlattı. Öğrencilerin ölçülmesinde sözlü sınavlara veya fiziki defterlere başvurulmasının nedenleri arasında bu tür dijital bağımlılıkların yarattığı boşluklar gösterilebileceğini dile getirdi. Ayrıca, özgeçmiş hazırlama ve mülakat süreçlerinde de yapay zekâ kullanımının doğru yetenek eşleştirmesini zorlaştırdığını belirtti.
Fatih Uysal, şirket içi sunumları bir benzetme ile ele alarak, yapay zekâ ile hazırlanan materyallerin dışarıdan kusursuz görünse de içerik kalitesi açısından eksik kalabileceğini, tıpkı kimyasal gübrelerle yetişip şekilsiz ama parlak kırmızı renkte olan domateslere benzeyebileceğini açıkladı. Organik ve doğal üretimdeki gibi, biraz şekilsiz olsa da lezzetli ve değerli olanın insan katkısı olduğunu savundu. Uysal, çalışanların yapay zekâ çıktılarını olduğu gibi kabul edip ilettiğinde birer “postacı” konumuna düştüklerini, bu durumun e-postaların uzamasına, toplantı sürelerinin artmasına ve genel verimliliğin düşmesine neden olduğunu belirtti. Teknolojinin hızlandırıcı olması için çıktıların mutlaka sorgulanması, gerekiyorsa düzeltilmesi ve kişisel katkılarla zenginleştirilmesi gerektiğini ekledi.
