Dünyanın önde gelen gıda ve içecek firmalarından PepsiCo, sürdürülebilir tarım uygulamalarına ve tarım sektörünün geleceğine yatırım yapma amacıyla yeni bir girişim başlattı. PepsiCo Vakfı ile Avrupa İnovasyon ve Teknoloji Enstitüsü'nün (EIT) desteklediği EIT Food ortaklığında geliştirilen Geleceğin Hasadı Programı, Türkiye'de de aktif olarak uygulanmaya başladı. Bu programın temel amacı, çiftçilerin daha sürdürülebilir, dış etkilere karşı dayanıklı ve geleceğe hazır tarım işletmeleri kurmalarına yardımcı olmaktır. Türkiye'nin yanı sıra Fransa, İspanya, Hollanda ve Polonya gibi Avrupa'nın önemli tarım pazarlarında da hayata geçirilen bu kapsamlı girişim, sektördeki mevcut zorluklara yenilikçi çözümler sunmayı hedefliyor.

Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) tarafından açıklanan verilere göre, Türkiye'deki çiftçilerin ortalama yaşı yaklaşık 59'a ulaşmış durumdadır. Bu durum, tarım sektöründe kuşak değişimi ihtiyacını net bir şekilde ortaya koymaktadır. Ayrıca, iklim değişikliğinin etkileri, artan üretim maliyetleri ve piyasadaki dalgalanmalar gibi giderek yoğunlaşan baskılar, özellikle küçük ve orta ölçekli tarım işletmelerini ciddi güçlüklerle karşı karşıya bırakmaktadır. Bu zorluklar, kırsal yaşamın devamlılığını ve uzun vadeli gıda güvenliğini tehdit ederken, yeni nesil üreticilerin desteklenmesini her zamankinden daha kritik bir hale getirmektedir. Program, bu ihtiyaçtan yola çıkarak, 2026 yılı sonuna kadar Avrupa genelinde 900 çiftçiye destek sağlamayı planlamakta olup, bu sayının yaklaşık 200'ünün Türkiye'deki çiftçilerden oluşması hedeflenmektedir.

Doktar İş Birliğiyle Yapay Zeka ve Akıllı Tarım Eğitimi

PepsiCo Vakfı'nın finansmanıyla ve EIT Food'un koordinasyonunda yürütülen Geleceğin Hasadı Programı, Türkiye'deki uygulamaları için yapay zeka ve akıllı tarım teknolojileri geliştiren Doktar ile stratejik bir iş birliği yapmıştır. Bu iş birliği sayesinde program, çevrim içi eğitimleri sahada uygulamalı deneyimlerle birleştirerek çiftçilere entegre bir öğrenme süreci sunmaktadır. Eğitim müfredatı, yenileyici tarım teknikleri, iklim değişikliğine dayanıklı tarım uygulamaları, dijital tarım teknolojileri ile işletme ve finans yönetimi gibi kritik başlıkları kapsamaktadır. Bu sayede katılımcılar, edindikleri bilgileri doğrudan kendi işletmelerine aktararak verimlilik ve sürdürülebilirliklerini artırma fırsatı bulacaklardır.

Program kapsamında çiftçiler; sürdürülebilir tarım yöntemleri, tarım işletmesi yönetimi, girişimcilik ve liderlik gibi alanlarda kendi ihtiyaçlarına göre şekillendirilmiş kapsamlı bir eğitim sürecine dahil olmaktadırlar. Ayrıca, Geleceğin Hasadı Farm Hub bünyesinde sunulan tarla klinikleri, saha ziyaretleri, öğrenme oturumları ve mentorluk programları aracılığıyla uygulamalı deneyimler kazanırken, sektör uzmanları, girişimciler ve yenilikçi tarım ekosisteminin çeşitli paydaşlarıyla doğrudan etkileşim kurma imkanı elde edeceklerdir. PepsiCo Global Sosyal Etki Kıdemli Başkan Yardımcısı ve PepsiCo Vakfı Başkanı Monica Bauer, programın tarım topluluklarının uzun vadede daha dirençli ve sürdürülebilir hale gelmesine katkı sağlamayı hedeflediğini belirtmiştir. EIT Food CEO'su Richard Zaltzman ise Avrupa tarımının geleceğinin, tarımı cazip bir alan olarak gören bireylere bağlı olduğunu vurgulayarak, çiftçilere toprağı canlandıracak, işletmelerini güçlendirecek bilgi ve bağlantılar kazandırmayı amaçladıklarını ifade etmiştir.

Türkiye'deki Uygulama Alanları ve Hedefler

Türkiye'de programın ilk aşaması, Haziran-Aralık döneminde Tekirdağ, Edirne, İstanbul, Kırklareli ve Adana illerinde mısır ve kanola üretimi yapan 86 çiftçiyle başlatılmıştır. İkinci aşamada ise Tekirdağ, Mersin, Manisa ve Kocaeli başta olmak üzere patates üreticilerine öncelik verilerek 114 çiftçinin daha programa dahil edilmesi planlanmaktadır. Katılımcılar, Türkiye'nin tarımsal önceliklerine göre hazırlanan yerel vaka çalışmalarını içeren üç çevrim içi eğitim modülünün yanı sıra Adana'da düzenlenecek yüz yüze eğitimlere iştirak edeceklerdir. Programın uygulamalı öğrenme ayağında ise seçilen 40 çiftçi; saha ziyaretleri, akran öğrenme programları ve işletmelerine özel hazırlanacak gelişim yol haritalarıyla desteklenecektir. PepsiCo Türkiye Genel Müdürü Ergün Günay, bu programın tarımı anlamlı ve sürdürülebilir bir kariyer alanı olarak daha fazla kişiye tanıtacağına inandıklarını dile getirmiştir. Başvurular, programın 2026 yılında uygulandığı ülkelerdeki çiftçilere ve tarım alanında kendini geliştirmeyi hedefleyen adaylara açık olacak olup, başvuru takvimi ve katılım koşulları EIT Food ile program ortaklarının iletişim kanalları üzerinden duyurulacaktır.