Bursa'nın önemli endüstriyel miraslarından biri olan tarihi Romangal (Turgut Yılmaz İpek) Fabrikası için Osmangazi Belediyesi tarafından hazırlanan "Romangal Katılımcı Yönetişim Projesi: Endüstriyel Mirastan Ortak Geleceğe", Avrupa Birliği destekli "Ortaklaşa: Kültür, Diyalog ve Destek Programı" kapsamında 112 bin euroya varan hibe desteği almaya hak kazandı. İstanbul Kültür Sanat Vakfı (İKSV) koordinasyonunda yürütülen bu program çerçevesinde, Türkiye genelindeki 147 proje başvurusu arasından seçilen dört projeden biri olan Romangal Projesi, fabrikanın tarihi ve kültürel değerlerini koruyarak kent belleğindeki yerini güçlendirmeyi ve gelecek nesillere aktarmayı amaçlıyor.
Osmangazi Belediyesi'nin, Ankara AKS Derneği ile ortaklaşa gerçekleştireceği proje, İstanbul Kültür Sanat Vakfı'nın (İKSV) Avrupa Birliği desteğiyle Culture Action Europe ortaklığında ve Marmara Belediyeler Birliği (MBB) iştirakiyle yürüttüğü programda başarıya ulaştı. Toplamda yedi bölgeden 43 şehirden gelen 147 başvuru içinde 30 büyükşehir, 10 il, 106 ilçe ve 3 belde belediyesi ortaklığı bulunuyordu. Yapılan değerlendirmeler sonucunda Ayvalık, Diyarbakır, Gürpınar ve Osmangazi'deki projeler hibe almaya layık görüldü. Osmangazi Kültür İşletmeleri (OKİ) ve Bağ Kadın Kooperatifi de proje çalışmalarında iş birliği yaparak katkı sunacak kurumlar arasında yer alıyor. Osmangazi Belediyesi Araştırma ve Geliştirme Müdürlüğü'nün koordinasyonunda on ay sürecek olan projenin uygulama süreci resmen başlarken, 9-11 Eylül tarihlerinde İstanbul İKSV Nejat Eczacıbaşı binasında proje sahipleri ve ortak belediye temsilcilerine yönelik Hibe Uygulama Eğitimi düzenlendi. Bu eğitimde, projelerin uygulama süreçleri hakkında detaylı bilgiler aktarıldı ve ortaklar arasında deneyim paylaşımı sağlandı.
Romangal Projesinin Kapsamı ve Hedefleri
Romangal Fabrikası'nın zengin geçmişi ve kentin ipekçilik mirası, projenin temel odak noktalarından birini oluşturuyor. Proje, fabrikanın sadece fiziksel yapısını korumakla kalmayıp, aynı zamanda onunla özdeşleşen insan hikayelerini de gelecek kuşaklara taşımayı hedefliyor. Bu kapsamda, mahalle sakinleri, fabrikanın eski çalışanları, zanaat ustaları, sanatçılar ve gençlerin Romangal ile ilgili deneyimleri titiz sözlü tarih çalışmalarıyla kayıt altına alınacak. Böylece, fabrikanın Bursa'nın kent yaşamındaki rolü ve şehrin köklü ipekçilik hafızası, farklı kuşaklardan gelen anlatılar aracılığıyla canlı tutulacak ve gelecek nesillere aktarılacak. Elde edilen tüm bilgi, belge ve anlatılar dijital bir hafıza arşivi oluşturmak üzere derlenecek. Ayrıca, düzenlenecek sergiler, podcast serileri ve zanaat atölyeleri ile Romangal'ın tarihi ve kültürel birikimi geniş kitlelerle buluşturulacak. Vatandaşların projeye aktif katılımını sağlamak amacıyla atölyeler, odak grup toplantıları ve kamusal forumlar düzenlenerek Romangal'ın kültürel programı ve gelecekteki kullanım modeli ortak akılla şekillendirilecek.
Katılımcı Yönetişim ve Kurumsal Kapasite Artışı
On aylık proje sürecinin sonunda, Romangal Hafıza Festivali ile proje boyunca ortaya çıkarılan tüm hafıza ve kültürel birikim kamuoyuyla paylaşılacak. Bu festival, projenin çıktılarını sergilemenin yanı sıra, bir proje belgeseli, katılımcılık rehberi ve ulusal politika diyaloğu çalışmaları aracılığıyla Osmangazi'de edinilen deneyimlerin diğer kentlere de örnek teşkil etmesini amaçlayacak. Bu bütüncül yaklaşımla, Romangal'ın sadece geçmişin izlerini taşıyan bir tarihi yapı olarak korunmasının ötesine geçilerek, kültürel hafızanın yaşatıldığı, kültür ve sanat üretiminin desteklendiği, kentlilerin karar süreçlerine aktif olarak katılabildiği yaşayan bir kamusal alan olarak geleceğe taşınması hedefleniyor. Proje süresince İKSV ve Ortaklaşa Programı paydaşlarıyla koordineli bir şekilde eğitim, kapasite geliştirme, kültürel yönetişim ve deneyim paylaşımı faaliyetleri yürütülecek. Bu çalışmaların, Osmangazi Belediyesi'nin kültür politikaları, sivil toplum iş birlikleri ve katılımcı yönetişim alanlarındaki kurumsal kapasitesini önemli ölçüde artırması bekleniyor.
Osmangazi Belediye Başkanı Erkan Aydın'ın ulusal ve uluslararası iş birliklerini güçlendiren, dış kaynakları kente kazandıran belediyecilik vizyonu doğrultusunda hibe çalışmaları aralıksız devam ediyor. Avrupa Birliği'nin Horizon Europe Programı tarafından desteklenen EVAL-INNO Projesi'nin ardından Romangal Projesi'nin de hibe almaya hak kazanması, Osmangazi Belediyesi'nin proje geliştirme ve uluslararası fonlardan etkin bir şekilde yararlanma yeteneğini bir kez daha kanıtladı. Osmangazi Belediyesi Araştırma ve Geliştirme Müdürlüğü, kentin sosyal, kültürel ve kurumsal gelişimine katkı sağlayacak yenilikçi projeleri hayata geçirmeye ve yeni fon kaynaklarını Osmangazi'ye kazandırmaya kararlılıkla devam edecektir. Romangal için geliştirilen bu modelle, endüstriyel mirasın sadece korunmasının ötesine geçilerek, geçmiş ile gelecek arasında güçlü bir kültürel bağ kurulması ve vatandaşların bu dönüşümün aktif bir parçası olması amaçlanmaktadır.
