Üsküdar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dekan Vekili Prof. Dr. Arif Aktuğ Ertekin, sağlık sektörünün yapay zeka, biyoteknoloji ve dijitalleşmeyle şekillenen yeni bir kariyer dönemine girdiğini duyurdu. Prof. Dr. Ertekin, bu dönüşümle birlikte geleneksel sağlık rollerinin değiştiğini ve pek çok yeni, disiplinler arası uzmanlık alanının ortaya çıktığını belirterek, geleceğin sağlık profesyonelleri için gerekli beceriler ve öne çıkacak meslekler hakkında önemli bilgiler verdi. Ertekin, sağlık alanında mezun olacak öğrencilerin dijital çağın gerektirdiği yetkinliklerle donanması gerektiğini vurguladı.
Sağlıkta Yükselen Yeni Meslek Alanları
Prof. Dr. Arif Aktuğ Ertekin, önümüzdeki yıllarda sağlık alanında popülerleşecek ve sektörde talep görecek yeni meslek gruplarını ve uzmanlık alanlarını detaylandırdı. Bu yeni roller, teknolojinin sağlık hizmetlerine entegrasyonu, kişiselleştirilmiş tedavi yaklaşımları ve demografik değişimler gibi faktörlerle ortaya çıkıyor.
- Dijital Sağlık ve Yapay Zeka Uzmanlıkları: Hastanelerde teknolojinin artan entegrasyonu, yazılım ve veri analitiği bilgisine sahip sağlık personeline olan ihtiyacı hızla artırıyor. Bu kapsamda Sağlık Yapay Zeka Uzmanı, Sağlık Bilişimi ve Veri Analisti ile Uzaktan Sağlık (Tele-Sağlık) Koordinatörü gibi roller önem kazanıyor. Bu uzmanlar, büyük veri setlerini analiz ederek tanı ve tedavi süreçlerine katkı sağlıyor, uzaktan hasta takibi ve danışmanlık hizmetlerini koordine ediyor.
- İleri Genetik ve Kişiselleştirilmiş Tıp: Herkese uygulanan tek tip tedavi yöntemlerinin yerini, kişiye özel tıp uygulamaları alıyor. Genetik Danışmanlar, Kişiselleştirilmiş İlaç (Farmakogenomik) Uzmanları ve Rejeneratif Tıp ve Kök Hücre Araştırmacıları, bireylerin genetik yapılarına uygun tedavi stratejileri geliştirmede kilit rol oynuyor.
- Robotik Teknolojiler ve Cerrahi: Hastanelerdeki cihazların otonomlaşması, operasyonel ve teknik yeni rolleri beraberinde getiriyor. Robotik Cerrahi ve Ameliyat Asistanı ile Biyomekanik ve Protez Teknisyeni gibi profesyoneller, robotik sistemlerin kullanımı ve bakımı konusunda uzmanlaşıyor.
- Sağlıklı Yaş Alma ve Longevity Danışmanlığı: Dünya genelindeki yaşlanan nüfus, doğrudan klinik bakımın ötesinde yaşam kalitesini artıracak alanlara olan talebi artırıyor. Sağlıklı Yaş Alma (Uzun Ömür - Longevity) Danışmanı, Ergoterapist (İş ve Uğraşı Terapisti) ve Dijital Rehabilitasyon Danışmanı gibi pozisyonlar, bireylerin aktif ve sağlıklı bir yaşam sürmelerine destek oluyor.
- Sürdürülebilirlik ve Küresel Krizlere Dayanıklılık: Sağlık sistemlerinin sürdürülebilirliği ve küresel krizlere karşı dayanıklılığı da yeni yönetsel roller doğuruyor. Yeşil Hastane / Sağlık Sürdürülebilirlik Yöneticisi ve Epidemiyoloji ve Sağlık Güvenliği Uzmanı gibi uzmanlar, çevresel etkileri azaltma ve sağlık güvenliğini sağlama konularında çalışıyor.
Prof. Dr. Ertekin, sağlık alanında eğitim gören veya yeni mezun olan gençlere, diplomalarının yanına veri analizi, temel yapay zeka okuryazarlığı ve dijital sağlık teknolojileri yönetimi gibi becerileri eklemelerinin, onları sektörün en çok aranan profesyonellerinden biri yapacağını belirtti.
Üsküdar Üniversitesinde Dijital Sağlık Eğitimi
Üsküdar Üniversitesi, sağlık alanındaki dijital dönüşümü eğitim sistemine hızla entegre ediyor. Prof. Dr. Ertekin, üniversitenin özellikle davranış bilimleri ve sağlık alanındaki tematik yapısıyla dijital dönüşümü eğitim sistemine hızla entegre ettiğini ifade etti. Üniversitede dijital sağlık takibi, klinik karar destek sistemleri ve yapay zeka uygulamaları sadece teorik olarak anlatılmıyor, aynı zamanda öğrencilere uygulamalı biçimde öğretiliyor.
Tıp Fakültesi'nde 'Sağlıkta İnovasyon için Yapay Zeka ve Veri Bilimi' dersleri verilirken, Sağlık Bilimleri Fakültesi bünyesinde öğrencilerin klinik becerileri dijital vizyonla harmanlanıyor. Öğrenciler, uzaktan hasta takibi teknolojileri, tele-sağlık protokolleri ve hasta bakım süreçlerinde yapay zekanın rolü üzerine kapsamlı bir eğitim alıyor. Ayrıca, 'Dijital Sağlık Sisteminde Hemşireliğin Güçlendirilmesi' gibi sempozyumlarla öğrenciler, yapay zeka destekli sağlık hizmetleri ve yenilikçi yaklaşımlar konusunda uzmanlarla bir araya getirilerek güncel bilgilerle donatılıyor.
Lisansüstü eğitimde de sağlık bilişimi alanına güçlü yatırım yapıldığını belirten Prof. Dr. Ertekin, Sağlık Yönetimi, Hemşirelik veya Mühendislik mezunlarının bu alanlarda uzmanlaşması için Sağlık Bilişimi Yüksek Lisans Programı sunulduğunu dile getirdi. Bu programlarda Klinik Bilgi Sistemleri, Hastane bilgi yönetim sistemleri ile Veri ve Sinyal İşleme gibi konular işleniyor. Öğrenciler, giyilebilir medikal cihazlardan, web ve mobil tabanlı uygulamalardan toplanan verilerin klinik karar verme ve tedavi süreçlerine nasıl katkı sağlayacağını öğreniyor.
NPİSTANBUL Hastanesi altyapısının öğrencilere önemli avantajlar sağladığını vurgulayan Prof. Dr. Ertekin, öğrencilerin beyin haritalama sistemleri, nöromodülasyon uygulamaları ve derin öğrenme tabanlı laboratuvar yazılımlarını doğrudan kullanarak dijital sağlık uygulamalarını sahada deneyimleme fırsatı bulduğunu ekledi. Gerçek hastalarla karşılaşmadan önce yapay zeka destekli simülasyon laboratuvarlarında ve dijital ikiz laboratuvarlarında sanal hasta senaryoları üzerinde çalışan öğrenciler, klinik karar destek sistemlerinin işleyişini deneyimleyerek öğreniyor. Eğitimin son aşamasında ise dijital altyapısı güçlü hastanelerde yaptıkları stajlarla teoriyi pratiğe dönüştürerek geleceğin sağlık sistemine hazırlanıyorlar.
Prof. Dr. Arif Aktuğ Ertekin: "Yapay zeka ve dijital sistemler insanı veri noktalarına dönüştürmek için değil; şefkati, empatiyi ve kişiselleştirilmiş sağlık hizmetlerini güçlendirmek için kullanılmalıdır. Teknoloji teşhis ve veri analizinde büyük kolaylık sağlarken, tedavide güven ilişkisi, psikolojik destek ve insani dokunuş her zaman sağlık çalışanlarının sorumluluğunda olacaktır."
Yapay zekanın sağlıkta insan faktörünü ortadan kaldıracağı yönündeki endişelerin doğru olmadığını dile getiren Prof. Dr. Ertekin, teknolojinin insanı tamamlayan bir unsur olduğunu belirtti. Yapay zekanın sağlık çalışanlarını işsiz bırakmayacağını, aksine iş yapış biçimlerini değiştirerek rutin görevleri otomatikleştireceğini ve çalışanların klinik karar verme, kişiselleştirilmiş tedavi ve hasta iletişimi gibi daha nitelikli alanlara odaklanmasına olanak tanıyacağını ifade etti. Özellikle hemşirelik mesleğinin geleceğine ilişkin olarak, hemşirelerin veri yorumlayan, uzaktan hasta takibini yöneten, erken uyarı sistemlerini kullanan ve dijital koordinasyonu sağlayan profesyonellere dönüşeceğini vurguladı. Yapay zeka, sepsis, ani kalp durması ve düşme risklerini saatler öncesinden belirleyebiliyor, ilaç uygulamalarında barkod ve kamera sistemleriyle hata oranlarını önemli ölçüde azaltabiliyor.
Akıllı saatlerden glikoz sensörlerine kadar birçok giyilebilir teknolojinin artık sağlık eğitiminin bir parçası olduğunu belirten Prof. Dr. Ertekin, öğrencilerin sadece cihaz kullanmayı değil, sensörlerden gelen verileri analiz etmeyi, hasta takibini, veri güvenliğini ve uzaktan sağlık hizmetlerinin hukuki boyutlarını da uygulamalı olarak öğrendiklerini söyledi. Sağlık Yönetimi öğrencileri ise büyük veri, sağlık bilgi sistemleri, yapay zeka destekli süreç yönetimi ve sağlık politikaları üzerine eğitim alıyor.
Prof. Dr. Ertekin, yapay zekanın sadece hekimlik ve hemşirelikle sınırlı kalmayacağını, fizyoterapiden odyolojiye kadar her alanda dönüşüm yaratacağını vurguladı. Fizyoterapide yapay zeka destekli hareket analizleri, robotik rehabilitasyon sistemleri ve telerehabilitasyon uygulamaları yaygınlaşıyor. Odyolojide akıllı işitme cihazları ortamı analiz ederek sesi optimize ederken, dil ve konuşma terapisinde ses analizi yapan yapay zeka sistemleri kekemelikten afaziye kadar birçok alanda terapistlere önemli destek sağlıyor. Çocuklarda konuşma bozukluklarına yönelik oyunlaştırılmış yapay zeka uygulamaları da eğitim süreçlerini hızlandırıyor.
