Üsküdar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi İş Sağlığı ve Güvenliği Bölüm Başkanı Dr. Öğr. Üyesi Rüştü Uçan ile İş Sağlığı ve Güvenliği Programı Öğr. Gör. Mustafa Cüneyt Gezen, yaz aylarının gelmesiyle birlikte yoğunlaşan havuz kullanımlarında can güvenliği, hijyen ve sağlık risklerine karşı kritik uyarılarda bulundu. Uzmanlar, yüzme havuzlarının doğru ve güvenli kullanımı ile kimyasalların bilinçli depolanması ve uygulanmasının insan sağlığı açısından büyük önem taşıdığını vurguladı. Bu kapsamda, havuz işletmecilerinden site yönetimlerine kadar tüm sorumluların alması gereken önlemler detaylandırıldı.

Dr. Öğr. Üyesi Rüştü Uçan, artan sıcaklıklarla beraber ıslak alanlara olan talebin yükseldiğini, ancak kullanıcı sayısındaki ve kullanım sıklığındaki artışla birlikte düzenli bakım ve güvenlik önlemlerinin ihmal edilmesi durumunda ciddi sağlık tehditlerinin ortaya çıkabileceğini ifade etti. Özellikle yaz döneminde en çok tercih edilen alanların başında gelen yüzme havuzlarının, belirli sorumlulukları da beraberinde getirdiğini belirtti.

Yüzme Havuzlarında Güvenlik Önlemleri

Fiziksel Güvenlik ve Kurtarma Ekipmanları

Dr. Uçan, yüzme havuzlarında uyulması gereken asgari güvenlik şartlarını sıralayarak, boğulma vakalarını engellemek amacıyla havuz derinliğinin 1,50 metreyi aşması halinde cankurtaran bulundurulmasının zorunlu olduğunu vurguladı. Çocuklar için ayrılan havuzların yüksekliğinin 50 santimetreyi geçmemesi gerektiğini belirten Uçan, uygun alan olmaması durumunda derin havuzun bir bölümünün çocuk havuzu olarak düzenlenerek güvenli bir kullanım alanı yaratılabileceğini, ancak burada çocukların yanında mutlaka bir yetişkinin bulunması gerektiğini dile getirdi. Olası bir boğulma riskine karşı, can simidi gibi kurtarma ekipmanlarının havuzun kolayca erişilebilir bir noktasında hazır tutulması gerektiğini ifade eden Uçan, ayrıca yaralanmalara karşı tam donanımlı bir ilk yardım çantasının da her an kullanıma hazır bulundurulması gerektiğini ekledi. Acil durumlar için havuz kenarında bir telefonun varlığı da hayati önem taşıyor.

Havuz Çevresi ve Zemin Güvenliği

Havuz çevresinde alınması gereken güvenlik tedbirlerinin de altını çizen Dr. Uçan, havuzların diğer ortak kullanım alanlarından net bir şekilde ayrılması için en az 120 santimetre yüksekliğinde güvenlik bariyerleri veya korkuluklar oluşturulması gerektiğini söyledi. Havuza giriş kapısının, kullanım saatleri dışında kilitlenebilir bir mekanizmaya sahip olması gerektiğini belirten Uçan, herkesin görebileceği, okunaklı 'Havuz Kullanım Talimatları'nın asılmasının zorunluluğuna değindi. Özellikle açık hava havuzlarının, kullanılmadığı veya boş olduğu zamanlarda güvenlik ağlarıyla örtülerek düşme ve yaralanma risklerinin önüne geçilmesi gerektiğini vurguladı. Islak zeminlerin kayıp düşmelere ve ciddi yaralanmalara yol açabileceği uyarısında bulunan Dr. Uçan, havuz ve çevresinde tehlikelere karşı bilgilendirme levhalarının asılmasını, derinlik bilgilerinin en az dört yönden havuz kenarına yazılmasını ve dalışın yasak olduğunu belirten güvenlik işaretlerinin kullanılmasını önerdi. Ayrıca, yürüme alanları, duş yerleri ve çevresindeki zeminlerin kaymayı önleyici, düzgün malzemeden yapılması gerektiğini; boşaltma mazgallarının kapalı durumda olması ve konut havuzlarındaki tahliye borularının yuvarlak kapaklarla kapatılarak kırık veya eksik vida bulunmamasına dikkat edilmesi gerektiğini belirtti.

Elektrik Tesisatı ve Aydınlatma Kontrolleri

Havuz malzemelerinin izolasyonunun eksiksiz yapılması gerektiğini vurgulayan Dr. Uçan, elektrik tesisatının her yıl yetkili firmalar veya Elektrik Mühendisleri Odası tarafından mevzuata uygunluğunun kontrol edilmesinin ve işletmeci veya site yönetimi tarafından takibinin önemine dikkat çekti. Havuz içinde veya çevresindeki elektrik akımının 50 Voltun altında, yani tehlikesiz gerilim koşulunu sağlaması gerektiğini belirten Uçan, havuzlarda 12 volt (AC) aydınlatma ve temizlik robotlarının tercih edilmesi gerektiğini ifade etti. Havuz içi temizliğinde kullanılan filtre sistemlerinin vakum oluşturmayacak şekilde uygulanması ve filtre kapaklarının (kırık, çatlak veya boşluklu olmaması) düzenli olarak kontrol edilmesi gerektiğini belirtti. Süs havuzları veya şişme çocuk havuzlarının 3 metre çevresinde hiçbir şekilde elektrik bulunmaması gerektiğini, süs havuzlarının ışıklandırmasının 12 volt (AC) olması gerektiğini ve kaçak akım rölesinin mutlaka bulunması gerektiğini sözlerine ekledi.

Havuz Kimyasallarının Güvenli Kullanımı ve Depolanması

Kimyasal Uygulama ve Kişisel Korunma

İş Sağlığı ve Güvenliği Programı Öğr. Gör. Mustafa Cüneyt Gezen ise, havuz suyunun hijyenini sağlamak amacıyla kullanılan kimyasalların yanlış kullanımının ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceği konusunda uyarılarda bulundu. Kimyasalların depolanması, elleçlenmesi ve dozajlanması sırasında en kritik noktanın, kimyasalları asla birbiriyle karıştırmamak, serin ve kuru bir ortamda saklamak ve dozajlama işleminden sonra en az 30 dakika beklemeksizin havuza girmemek olduğunu vurguladı. Gezen, sudan çıktıktan sonra mutlaka temiz suyla duş alınmasının tavsiye edildiğini belirtti. Kimyasallarla çalışırken mutlaka eldiven, koruyucu gözlük ve maske gibi kişisel koruyucu ekipmanların kullanılması gerektiğini dile getiren Gezen, özellikle klor ürünlerinin ambalajını açarken toksik buhar solunması riskine karşı dikkatli olunması gerektiğini ifade etti. Taşıma, depolama ve kullanım sırasında kimyasalların, özellikle klor ürünlerinin, suyla temasının kesinlikle önlenmesi gerektiğini vurguladı. Klor ürünlerinin tablet veya granül formda, difüzör ya da çözelti halinde uygulanması gerektiğini, yoğun kullanım veya yağmur sonrası tercihen akşam saatlerinde şok klorlama yapılması gerektiğini sözlerine ekledi.

Kimyasal Depolama ve Bekleme Süreleri

Gezen, havuz kimyasallarının nemden ve güneş ışığından uzak, iyi havalandırılmış, serin ve kuru bir depoda saklanması gerektiğinin altını çizdi. Asit ve klor gibi farklı kimyasalların aynı raf veya dolapta bulundurulmasının ciddi tepkime riskleri oluşturduğunu belirterek, bu tür kimyasalların ayrı ayrı saklanması gerektiğini vurguladı. Kimyasalların başka kaplara aktarılmaması, orijinal etiketli ve kapaklı ambalajlarında muhafaza edilmesi gerektiğini ifade eden Gezen, dökülme durumlarında zemine yayılmayı ve karışmayı engellemek amacıyla ambalajların altında sızıntı havuzları bulundurulmasının önemine dikkat çekti. Ayrıca, kimyasalların çocukların ve yetkisiz kişilerin erişimini önlemek için kilitli depolarda saklanması gerektiğini belirtti. Havuz suyunun pH değerinin 7,2-7,6 aralığında tutulmasının kritik olduğunu vurgulayan Gezen, normal klorlama sonrası suya girmek için en az 30 dakika, şok klorlama sonrası ise genellikle 8-12 saat beklenmesi gerektiğini, pH ve klor değerleri test kitleriyle ölçülmeden suya girilmemesi gerektiğini ifade etti. Gözlerin kimyasallardan korunması için yüzücü gözlüğü kullanımını öneren Gezen, havuzdan çıktıktan sonra kimyasal kalıntıları temizlemek, cilt ve göz tahrişini önlemek amacıyla temiz suyla duş alınmasının, özellikle çocukların hassas ciltleri için daha hızlı etki edeceğinden büyük önem taşıdığını belirterek sözlerini tamamladı.