Türkiye'nin sürdürülebilir kalkınma hedeflerine ulaşmasında kritik bir rol oynayan finansman çözümlerine yeni bir halka ekleyen VakıfBank, Sıfır Atık Vakfı ile ortaklaşa geliştirdiği Sıfır Atık ve Döngüsel Ekonomi Finansman Paketi'ni 15 Eylül tarihinde kamuoyuna tanıttı. Bu kapsamlı paketle, üretim ve iş süreçlerini döngüsel ekonomi prensiplerine uygun olarak dönüştürmeyi amaçlayan işletmelerin yatırım ve işletme sermayesi ihtiyaçlarına yönelik çeşitli finansman olanakları sunuluyor. İlk aşamada 500'den fazla kurum ve projenin hedeflendiği bu girişimle, toplamda 10 milyar TL tutarında finansman desteği sağlanması planlanıyor. Paket, kaynakların daha etkin kullanılması, atık oluşumunun en aza indirilmesi, ürünlerin ve malzemelerin ekonomik sistem içinde daha uzun süre değerlendirilmesi ve geri kazanılabilir kaynakların ekonomiye yeniden kazandırılması gibi önemli hedefleri destekliyor.
VakıfBank Genel Müdürü Osman Arslan, sürdürülebilir finansman yaklaşımının, bankanın Kalkınma Odaklı Değer Bankacılığı stratejisinin ayrılmaz bir parçası olduğunu vurguladı. Arslan, kalkınmayı sadece mevcut finansman gereksinimlerini karşılamakla sınırlı görmediklerini, aynı zamanda ülkenin kaynaklarını koruyan ve üretimin geleceğini güçlendiren uzun soluklu bir süreç olarak ele aldıklarını belirtti. Hammaddeden doğal kaynaklara, üründen üretim için harcanan emeğe kadar her aşamada önemli bir ekonomik değer bulunduğuna dikkat çeken Arslan, kaynak verimliliğini artıran, ürünlerin ekonomik ömrünü uzatan ve üretimde ortaya çıkan değerin sistem içinde muhafaza edilmesini sağlayan yatırımlara destek vermeyi önemsediklerini ifade etti. Bankacılığın sadece kaynak sağlayan değil, ülkenin ihtiyaç duyduğu dönüşümü hızlandıran, üretim kapasitesini artıran ve ekonominin geleceğine yön veren stratejik bir görev üstlendiğine inandıklarını dile getiren Arslan, bu sorumluluğu hem bankanın güçlü bilançosuyla hem de uluslararası piyasalardan sağladıkları uzun vadeli ve sürdürülebilirlik odaklı kaynaklarla desteklediklerini aktardı. Bu bağlamda, 2026 yılının ilk yarısında uluslararası piyasalardan toplam 7,1 milyar dolar tutarında yeni kaynak temin ettiklerini ve sürdürülebilir finansmanın toplam uluslararası finansman içindeki payını yüzde 38 seviyesine yükselttiklerini bildirdi. Ayrıca, geçtiğimiz Mayıs ayında 18 ülkeden 44 bankanın katılımıyla 1,2 milyar dolar değerinde sürdürülebilirlik temalı bir sendikasyon kredisine imza attıklarını da sözlerine ekledi.
Sürdürülebilir Kalkınma İçin Kapsamlı Finansman
Sıfır Atık ve Döngüsel Ekonomi Finansman Paketi, işletmelerin dönüşüm yolculuğunda ihtiyaç duyduğu finansmana bütünsel çözümler sunarak kaynak verimliliğinin ve rekabet gücünün artırılmasına katkı sağlamayı, böylece ülkenin sürdürülebilir büyümesini desteklemeyi hedefliyor. Osman Arslan, Sıfır Atık Vakfı ile gerçekleştirilen bu iş birliğinin, döngüsel ekonomi yaklaşımının iş dünyasında yaygınlaşmasına ve başarılı uygulamaların çoğalmasına önemli katkı sağlayacağına inandıklarını belirtti. Arslan, bu paketin tek seferlik bir finansman ürünü olmadığını, döngüsel ekonomi, yeşil dönüşüm ve kaynak verimliliği alanında geliştirilecek yeni çözümlerin ilk adımlarından biri olduğunu vurgulayarak, önümüzdeki dönemde uluslararası kaynakları ve sürdürülebilir finansman kapasitelerini bu dönüşümü hızlandıracak yeni ürünlerle buluşturacaklarını ifade etti.
Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş, konuşmasında sıfır atık ve döngüsel ekonomi dönüşümünde finansmanın hayati rolüne dikkat çekti. Ağırbaş, israfı azaltan, atığı ekonomik değere dönüştüren ve kaynaklarını daha verimli kullanan bir Türkiye için finans sektörünün üstleneceği yeni rolü konuşmak üzere bir araya geldiklerini belirtti. Sıfır atık meselesinin artık sadece bir çevre politikası olmaktan çıktığını, enerjiyi, suyu, ham maddeyi ve emeği daha verimli kullanmak, daha az kaynakla daha fazla değer üretmek ve atığı yeniden ekonomiye kazandırmak anlamına geldiğini vurguladı. Ağırbaş, Emine Erdoğan Hanımefendi'nin öncülüğünde 2017'de başlayan ve Sayın Cumhurbaşkanı'nın güçlü desteğiyle küresel bir vizyona dönüşen Sıfır Atık Hareketi'nin temelinde, atığı oluştuktan sonra yönetmek yerine israfı kaynağında önleme anlayışının yattığını ifade etti. Ağırbaş, Türkiye Sıfır Atık, Çevre ve İklim Değişikliği Çalıştayları'nda "Finansman, Teşvik ve Dönüşüm Ekonomisi"nin en önemli başlıklardan biri olduğunu aktardı. Sahadaki çalışmaların şehirlerde güçlü bir yatırım iradesi ve dönüşüm isteği olduğunu gösterdiğini ancak yüksek ilk yatırım maliyetleri, uzun geri dönüş süreleri, teminat ve eş finansman ihtiyacı ile proje hazırlama kapasitesindeki eksikliklerin bu potansiyelin yatırıma dönüşmesinin önündeki önemli engeller olduğunu belirtti. Ağırbaş, şehirler ve sektörler değişse de erişilebilir, uzun vadeli ve dönüşümün niteliğine uygun finansman ihtiyacının ortak olduğunu sözlerine ekledi.
Döngüsel Ekonomi Finansmanının Detayları ve Kapsamı
Ağırbaş, finans sektörünün bu noktada çok kritik bir rol oynadığını, sektörü yalnızca kaynak sağlayan bir aktör olarak değil; dönüşümü yönlendiren, kolaylaştıran ve hızlandıran stratejik bir paydaş olarak gördüklerini dile getirdi. Sıfır atık yatırımlarının sadece çevresel fayda sağlamakla kalmadığını, aynı zamanda işletmelerin maliyetlerini düşürdüğünü, verimliliklerini artırdığını ve rekabet güçlerini yükselttiğini vurguladı. Sıfır Atık ve Döngüsel Ekonomi Finansman Paketi, işletmelerin dönüşüm sürecindeki farklı ihtiyaçlarına göre yapılandırılmış finansman çözümlerini tek bir çatı altında topluyor. Bu paket kapsamında, birincil hammadde kullanımını azaltan ve geri dönüştürülmüş veya ikincil girdi kullanımını artıran yatırımlardan kaynak ve üretim verimliliğini geliştiren projelere kadar geniş bir yelpazede destek sunuluyor. Ayrıca, paylaşım, kiralama ve yeniden kullanım temelli yeni iş modelleri, atık ve geri kazanılabilir malzemelerin lojistiği, kaynak geri kazanımı ve yeniden üretim yatırımları da finansman kapsamına alınıyor. Büyük ölçekli döngüsel ekonomi yatırımları için proje finansmanı sağlanırken, belirlenen kriterleri ve sertifikasyon koşullarını karşılayan işletmelere döngüsel üretim faaliyetleri için işletme sermayesi finansmanı da sunuluyor. Paket, yatırım kredilerinde 50 milyon TL'ye kadar 60 aya varan vadeler, büyük ölçekli proje finansmanında 120 aya varan vadeler ve işletme sermayesi ihtiyaçlarında ise 10 milyon TL'ye kadar 24 aya varan finansman imkanları sağlıyor. Bununla birlikte, 3 milyar TL'lik KGF kefalet desteğiyle özellikle KOBİ'lerin döngüsel dönüşüm yatırımlarına finansmana erişimi güçlendiriliyor. Başta imalat sanayii, plastik, ambalaj, tekstil, otomotiv yan sanayii, makine, elektronik, perakende, atık yönetimi ve geri dönüşüm olmak üzere birçok sektörde faaliyet gösteren işletmeler bu paketten yararlanabiliyor. Organize Sanayi Bölgeleri'nde (OSB) faaliyet gösteren KOBİ ve sanayiciler, atık yönetimi şirketleri, belediye iştirakleri ve döngüsel iş modelleri geliştiren işletmeler de finansman kapsamına dahil ediliyor.
