Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ile Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanan genel ticaret sistemi dış ticaret verileri, 2026 yılı Eylül ayının güçlü bir performans sergilediğini ortaya koydu. Buna göre, bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla ihracat yüzde 15,3 artış göstererek 25 milyar 967 milyon dolara ulaştı. Aynı dönemde ithalat ise yüzde 5,6'lık büyümeyle 31 milyar 130 milyon dolar seviyesinde gerçekleşti. Bu gelişmeler sonucunda aylık bazda dış ticaret açığı önemli ölçüde geriledi.
Dış Ticaret Dengesinde İyileşme ve Sektörel Dağılım
Enerji ürünleri ve parasal olmayan altın kalemleri çıkarıldığında, ihracat yüzde 10,5 yükselişle 23 milyar 385 milyon dolara çıktı; ithalat ise yüzde 6,7 artışla 23 milyar 926 milyon dolara seyretti. Bu iki kategori hariç tutulduğunda oluşan dış ticaret açığı 541 milyon dolar olarak kaydedildi. Toplam dış ticaret hacmi yüzde 8,5 artışla 47 milyar 310 milyon dolar olurken, enerji ve altın hariç ihracatın ithalatı karşılama oranı yüzde 97,7'ye yükseldi. Genel anlamda dış ticaret açığı ise yüzde 25,8 azalarak 5 milyar 163 milyon dolara indi. İhracatın ithalatı karşılama oranı da yüzde 76,4'ten yüzde 83,4'e çıkmış oldu.
Ekonomik faaliyet gruplarına bakıldığında, Eylül ayında imalat sanayinin toplam ihracattaki payı yüzde 93,4 ile belirleyici rol oynadı. Tarım, ormancılık ve balıkçılık sektörü yüzde 3,5, madencilik ve taşocakçılığı ise yüzde 2,2 pay aldı. İthalatta ise ara mallarının payı yüzde 69,9 ile baskın konumdayken, sermaye malları yüzde 15,4, tüketim malları ise yüzde 14,6 oranında yer buldu. Yüksek teknolojili ürünlerin imalat sanayi ihracatındaki payı yüzde 4,1 olarak gerçekleşti.
Ticaret Ortakları ve Özel Ticaret Verileri
Eylül ayında en fazla ihracat yapılan ülke Almanya oldu. Almanya'ya 2 milyar 46 milyon dolarlık mal gönderilirken, ABD 1 milyar 913 milyon dolar, Birleşik Krallık 1 milyar 442 milyon dolar, Irak 1 milyar 186 milyon dolar ve İtalya 1 milyar 128 milyon dolar ile takip etti. İlk beş ülkeye yapılan ihracat toplamın yüzde 29,7'sini oluşturdu. En çok ithalat yapılan ülke ise Çin olarak kaydedildi. Çin'den 5 milyar 264 milyon dolarlık mal alınırken, Almanya, Rusya Federasyonu, ABD ve İtalya sırasıyla ikinci ila beşinci sırada yer aldı.
Özel ticaret sistemine göre değerlendirilen verilere göre de benzer bir trend izlendi. Eylül ayında özel ticarete göre ihracat yüzde 14,8 artarak 23 milyar 506 milyon dolar, ithalat ise yüzde 3,0 artışla 28 milyar 852 milyon dolar oldu. Özel ticaret açığı yüzde 29,2 azalarak 5 milyar 347 milyon dolara gerilerken, ihracatın ithalatı karşılama oranı yüzde 73,0'dan yüzde 81,5'e yükseldi. Ocak-Eylül dönemindeki kümülatif verilerde ise özel ticarete göre ihracat yüzde 5,6 artarak 192 milyar 105 milyon dolara, ithalat yüzde 5,5 artarak 264 milyar 676 milyon dolara ulaşmıştır.
